- ۲۰ تیر ۱۴۰۵
لیست محتوا
حجیم و عضلانی شو یا در مسیرش بمیر! : چگونه شبکههای اجتماعی مردان را به مصرف استروئیدها سوق میدهند و چگونه میتوان خطرات آن را کاهش داد

مردان در طول تاریخ همواره به ظاهر خود اهمیت دادهاند و ایدهآلهای مردانگی و «مرد بودن» سابقهای چند هزار ساله دارند؛ ایدهآلهایی که همواره بر قدرت بدنی، تناسب اندام و توانایی جسمانی تأکید داشتهاند. برای مثال، در یونان باستان، بدن ایدهآل مردانه، بدنی قوی، متقارن و ورزشکارانه محسوب میشد.
امروزه، با دسترسی آسانتر به داروهای افزایشدهنده عملکرد و ظاهر (PIEDs) و تبلیغ گسترده آنها در شبکههای اجتماعی، استانداردهای مردانگی و عضلانی بودن وارد مرحلهای کاملاً جدید شدهاند.
PIEDها گروهی از داروها هستند که برخی افراد برای بهبود ظاهر فیزیکی یا افزایش عملکرد ورزشی از آنها استفاده میکنند. این داروها شامل استروئیدهای آنابولیک-آندروژنیک، هورمون رشد انسانی و برخی داروهایی هستند که خارج از کاربرد تأییدشده پزشکی (Off-label) مصرف میشوند؛ مانند انسولین.
شبکههای اجتماعی مانند اینستاگرام و تیکتاک مملو از تصاویر و ویدئوهایی هستند که مصرف استروئید را بهعنوان راهحلی سریع برای رسیدن به عضلات بزرگ تبلیغ میکنند.
از سوی دیگر، برخی اینفلوئنسرها ادعا میکنند که تنها با روشهای «طبیعی» به چنین اندامی رسیدهاند، اما بعدها مشخص میشود که آنها نیز از استروئید استفاده میکردهاند. این موضوع، بهویژه برای مردان جوان و تأثیرپذیر، پیامدهای جدی دارد. چیزی که قبلاً یک موفقیت طبیعی به نظر میرسید، ناگهان مشخص میشود که حاصل مصرف دارو بوده است و همین مسئله باعث میشود بسیاری از جوانان تصور کنند که برای رقابت، استروئیدها تنها راه موجود هستند.
روندی رو به رشد و نگرانکننده
مطالعات جدید نشان میدهند مصرف استروئید، در میان مردان جوان رو به افزایش است. اما دلیل این روند چیست؟
بخشی از پاسخ را باید در وسواس جامعه نسبت به ایدهآلهای اغراقآمیز مردانگی جستجو کرد. تصاویر بدنهای فوقالعاده عضلانی که توسط اینفلوئنسرهایی با میلیونها دنبالکننده منتشر میشوند، استانداردهایی غیرواقعبینانه از کمال جسمانی ایجاد میکنند. محتوای تولیدشده توسط این افراد، به تدریج این بدنهای افراطی را به امری عادی تبدیل میکند. دیگر موضوع فقط تناسب اندام نیست؛ بلکه ساختن هویتی بر پایه داشتن بدن ایدهآل مردانه است.
این روند اصلاً بیخطر نیست. مصرف استروئیدها با خطرات جدی برای سلامتی همراه است. علاوه بر افزایش احتمال بیماریهای قلبی و آسیب کبدی، مصرف این داروها میتواند باعث مشکلات روانی مانند اختلالات خلقی، پرخاشگری و افسردگی نیز شود.
متأسفانه، برخی از اینفلوئنسرهای بدنسازی و ورزشکارانی که از داروهای افزایشدهنده عملکرد استفاده میکردند، بهطور ناگهانی جان خود را از دست دادهاند. از جمله «جکسون تیپت»، اینفلوئنسر استرالیایی حوزه تناسب اندام که سابقه مصرف استروئید را بهصورت علنی مطرح کرده بود و در ۳۰ سالگی بر اثر حمله قلبی، که یکی از خطرات شناختهشده استروئیدهای آنابولیک است، درگذشت.
پیش رفتن به سمت «مصرف ایمنتر»
امروزه بسیاری از اینفلوئنسرهای حوزه تناسب اندام، خدمات مربیگری آنلاین ارائه میدهند؛ صنعتی که به سرعت در حال رشد است.
این مربیگری معمولاً شامل برنامه تمرینی، رژیم غذایی و مکملها میشود، اما در برخی موارد به آموزش نحوه مصرف استروئیدها و سایر داروهای افزایشدهنده عملکرد نیز گسترش یافته است. این آموزشها اغلب بر پایه رویکرد «کاهش آسیب» ارائه میشوند و هدف آنها تشویق به مصرف نیست، بلکه کاهش خطرات احتمالی برای افرادی است که تصمیم به مصرف گرفتهاند.
برخی از بدنسازان حرفهای نیز به شفافیت درباره مصرف استروئیدها روی آوردهاند. در سالهای اخیر، ورزشکاران و مربیان در پادکستهای مختلف، همراه با پژوهشگران، درباره اهمیت حفظ سلامت و انجام آزمایشهای منظم خون صحبت کردهاند.
در این دیدگاه، انجام آزمایش خون در فواصل مشخص، یکی از مهمترین راهکارهای کاهش خطرات ناشی از مصرف استروئیدها محسوب میشود.
با این حال، نبود نظارت و قوانین مشخص باعث شده همه توصیههای منتشرشده در فضای مجازی معتبر نباشند و برخی اینفلوئنسرها همچنان روشهایی را تبلیغ کنند که میتوانند بسیار خطرناک یا حتی تهدیدی برای جان افراد باشند.
با وجود این نگرانیها، راهحل در سرزنش اینفلوئنسرها یا قضاوت مردان جوان نیست. آنچه مورد نیاز است، رویکردی آموزشی، مثبت و مبتنی بر آگاهیبخشی است.
راهکاری بهتر برای آینده
تجربه نشان داده است که شعار «فقط نه بگو» هرگز نتوانسته مصرف مواد یا داروها را متوقف کند.
بنابراین باید روایت را تغییر دهیم؛ بهجای سرزنش، باید آموزش، حمایت و همکاری با افرادی را در اولویت قرار دهیم که از داروهای افزایشدهنده عملکرد استفاده میکنند.
با همکاری افراد مورد اعتماد جامعه، مربیان و اینفلوئنسرها میتوان آگاهی درباره خطرات استروئیدها را افزایش داد و اطلاعات علمی، دقیق و مبتنی بر شواهد را درباره سلامت و تندرستی در اختیار مخاطبان قرار داد.
نمونهای موفق از این رویکرد، «ویگورس استیو» است؛ یکی از چهرههای شناختهشده دنیای بدنسازی که از پلتفرم خود برای انتشار تحقیقات علمی درباره آسیبهای استروئیدها استفاده کرده است.
محتوای آموزشی او که میلیونها بار در شبکههای اجتماعی دیده شده، نمونهای از این است که چگونه آموزش مبتنی بر کاهش آسیب میتواند مخاطبان گستردهای را جذب کند، گفتوگو درباره مصرف ایمنتر را عادیسازی کند و دسترسی مردم به اطلاعات معتبر را افزایش دهد.
در نهایت، با ادامه روند افزایش علاقه به عضلهسازی، لازم است سیاستگذاران، پژوهشگران و متخصصان سلامت در سراسر جهان با یکدیگر همکاری کنند تا آموزشهایی دقیق، متعادل و مبتنی بر شواهد درباره خطرات استروئیدها، بهویژه برای مردان جوان، در اختیار جامعه قرار گیرد.
دیدگاه شما